Dizenteriya

DIZENTERIYA qo‘zg‘atuvchisini 1891-yilda A. V. Grigoryev va 1898-yilda yapon olimi Shig aniqlagan. Shigellalar tayoqchasimon, uchlari yumaloq, harakatsiz, spora va kapsulasiz, Gram manfiy, fakultativ anaerob, oziqa muhitiga talabchan bo`lmagan, endotoksin hosil qiluvchi bakteriyadir. Ular harorat ta’sirida shu zahoti, haroratda 20—30 daqiqada, tik quyosh nuri ta’sirida 2—3 soatda, desinfeksiyalovchi moddalar ta’sirida 20—30 daqiqadan keyin nobud bo‘ladi. Infeksiya manbayi. 0‘tkir va surunkali shakldagi bemor va bakteriya tashuvchilar hisoblanadi. Tarqalish yo‘llari. Alimentar, suv, sabzavot va mevalar, bilvosita kontakt, mexanik yo‘l orqali tarqaladi. Patogenezi. Og‘iz shilliq pardasi orqali tushadi. Oziq-ovqatlar bilan organizmga kirib ichakka tushadi va uning epiteliy shilli