Osiyo hududiy integratsiyasining xususiyatlari (ASEAN, APEC va h.k.)

Osiyo hududiy integratsiyasining xususiyatlari (ASEAN, APEC va h.k.) (Осиё ҳудудий интеграциясининг хусусиятлари)
1961-yilda Malayziya, Filippin va Tayland davlatlari oʻrtasida imzolangan alyans keyinchalik Janubi-Sharqiy Osiyo Mamlakatlari Assotsiatsiyasi (Association of South East Asian Nations – ASEAN) nomini oldi.
…
Tashkilot doirasida 2000-yilgacha a’zo davlatlar o‘rtasida 38 mingdan ortiq turdagi tovarlar bo‘yicha bojxona to‘lovlarini o‘rtacha 5 foizgacha kamaytirish rejalashtirilgan edi. 1995-yil oxirida esa 2003-yildan boshlab to‘laqonli erkin savdo hududini tashkil etish to‘g‘risida qaror qabul qilingan, shuningdek, agar ijobiy iqtisodiy va siyosiy sharoitlar saqlansa, mazkur rejimning 2000-yildan kuchga kirishi ko‘zda tutilgan edi.
…
Osiyo-Tinch okeani iqtisodiy hamkorligi (Asia Pacific Economic Cooperation – APEC) 1989-yilda tashkil etilgan mintaqaviy iqtisodiy forum boʻlib, Osiyo-Tinch okeani mintaqasining ortib borayotgan oʻzaro bogʻliqligini taʼminlash maqsadida tashkil etilgan.  APECning 21 aʼzosi  muvozanatli, inklyuziv, barqaror, innovatsion va xavfsiz oʻsishni ragʻbatlantirish hamda mintaqaviy iqtisodiy integratsiyani jadallashtirish orqali mintaqa aholisi uchun yanada farovonlik yaratishni maqsad qilgan.
…
APEC 21 a’zoga ega. “Iqtisodiyotlar” so‘zi APEC a’zolarini tavsiflash uchun ishlatiladi, chunki APEC hamkorlik jarayoni asosan savdo-iqtisodiy masalalar bilan bog‘liq bo‘lib, a’zolar bir-biri bilan iqtisodiy sub’ektlar sifatida shug‘ullanadi.
…
Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligi (MDH) 1991-yil 8-dekabrda Belarus Respublikasi, Rossiya Federatsiyasi va Ukraina rahbarlari tomonidan tashkil etilgan boʻlib, uni taʼsis etish toʻgʻrisidagi Shartnomani imzolagan. 
…
Bugungi kunda Mustaqil Davlatlar Hamdo‘stligi (MDH) – teng huquqli, mustaqil davlatlar o‘rtasidagi hamkorlik shakli bo‘lib, xalqaro hamjamiyat tomonidan e’tirof etilgan mintaqaviy davlatlararo tashkilot hisoblanadi.
MDHning asosiy o‘ziga xos jihatlari – davlatlararo aloqalarning deyarli barcha yo‘nalishlarida o‘zaro hamkorlikni ta’minlash, shuningdek, jamoaviy hamkorlik shakllari va mexanizmlarining yuqori darajada moslashuvchanligidir.
…
Shanxay hamkorlik tashkiloti (SHHT) — mintaqaviy xavfsizlik va iqtisodiy hamkorlik tashkiloti. Xitoyning Shanxay shahrida 6 mamlakat — Qozogʻiston, Xitoy, Qirgʻiziston, Rossiya, Tojikiston va Oʻzbekiston davlat rahbarlari uchrashuvida tuzilgan (15-iyun 2001-yil).
…