Iqtisodiyot nazariyasi fanining predmeti va vazifalari

Mavzu: Iqtisodiyot nazariyasi fanining predmeti va vazifalari (Иқтисодиёт назарияси фанининг предмети ва вазифалари)

Reja:

Kirish
1. Iqtisodiyot nazariyasi fanining predmeti
2. Iqtisodiy kategoriyalar va iqtisodiy qonunlar mohiyati
3. Iqtisodiyot nazariyasining tahlil usullari
4. Iqtisodiyot nazariyasining boshqa iqtisodiy fanlar bilan aloqasi
5. Ijtimoiy-iqtisodiy ehtiyojlarning mohiyati va turlari
6. Ehtiyojlarni qondirish vositalari va usullari
Xulosa

Iqtisodiyot nazariyasi insoniyat tafakkurining eng qadimiy va eng zaruriy ilmiy yo‘nalishlaridan biri sifatida shakllangan bo‘lib, u jamiyat hayotining moddiy asoslarini anglashga xizmat qiladigan fundamental fan hisoblanadi. Insoniyat taraqqiyoti davomida turli davrlar va turli ijtimoiy sharoitlarda yashagan olimlar hamda ziyolilar…

Shu tariqa iqtisodiyot nazariyasi inson ehtiyojlari va resurslar o‘rtasidagi murakkab munosabatlarni o‘rganish orqali iqtisodiy jarayonlarning mohiyatini ochib beruvchi, iqtisodiy rivojlanishning nazariy asoslarini shakllantiruvchi va iqtisodiy faoliyatni anglashda yo‘l ko‘rsatuvchi muhim ilmiy fan sifatida namoyon bo‘ladi. Bu fan go‘yo insoniyatning iqtisodiy tafakkur xaritasidir: unda ehtiyojlar — yo‘l…

Iqtisodiyot nazariyasi qadimgi fanlardan biri sifatida doimo olimlar va ziyoli kishilar diqqat markazida bo‘lib kelgan. Chunki boylikning qanday yaratilishi, qanday taqsimlanishi va jamiyatda qanday ko‘payishi masalalari har bir davrda dolzarb bo‘lib qolgan. Iqtisodiyot nazariyasining shakllanish va …

Iqtisodiy fikr taraqqiyotining navbatdagi bosqichida neoklassik maktab vakillari bozor iqtisodiyoti sharoitida davlatning aralashuvini cheklash zarurligini ilgari surganlar hamda bozor mexanizmining buzilishi monopoliyalar yuzaga kelganda namoyon bo‘lishini …

Kundalik hayotda ishlatiladigan ayrim tushunchalar bilan nazariy kategoriyalar o‘rtasidagi farqni aniqlash iqtisodiyot nazariyasining mazmunini tushunishda muhim ahamiyat kasb etadi. Masalan, oddiy hayotiy tasavvurda bozor deganda ko‘pchilik yig‘ilib savdo qiladigan joy tushuniladi, biroq nazariy yondashuvda bozor tushunchasi pul vositasida amalga …

Umumiqtisodiy qonunlar jamiyat taraqqiyotining barcha bosqichlarida amal qiladigan qonunlar sifatida tavsiflanadi. Ular iqtisodiyotning aniq ijtimoiy shakliga bog‘liq bo‘lmagan holda mavjud bo‘ladi va iqtisodiy munosabatlarning umumiy qonuniyatlarini ifodalaydi…

Matematik usul iqtisodiy jarayonlarni mantiqiy va aniq shaklda ifodalash imkonini beradigan vositalardan biri hisoblanadi. Bu usul yordamida iqtisodiy bog‘lanishlar aniq formulalar va hisoblashlar orqali ifodalanadi hamda iqtisodiy munosabatlarning ichki…

Tarmoq iqtisodiyoti fanlari esa iqtisodiyotning alohida tarmoqlarida yuzaga keladigan iqtisodiy munosabatlarni o‘rganadi. Ushbu fanlar sanoat, qishloq xo‘jaligi, transport va boshqa ishlab chiqarish sohalarida sodir bo‘ladigan iqtisodiy jarayonlarni tahlil qilish orqali iqtisodiy faoliyatning aniq yo‘nalishlarini yoritadi. …

Mehnat ehtiyoji insonning ishlab chiqarish jarayonida faol ishtirok etishga bo‘lgan ichki intilishini ifodalaydi. Bu ehtiyoj nafaqat moddiy ne’matlar yaratish zarurati bilan bog‘liq, balki insonning o‘z imkoniyatlarini namoyon etish, jamiyat hayotida faol qatnashish …

Ehtiyojlarni qondirish vositalari avvalo jamiyat ixtiyorida mavjud bo‘lgan iqtisodiy resurslar bilan belgilanadi. Resurslar inson ehtiyojlarini qondirish uchun foydalaniladigan barcha imkoniyatlarni o‘z ichiga oladi va ular iqtisodiy faoliyatning moddiy asosini tashkil etadi. Biroq resurslarning cheklanganligi ehtiyojlarni…

Iqtisodiyot nazariyasi jamiyat hayotining moddiy asoslarini anglashga xizmat qiladigan fundamental ilmiy yo‘nalish sifatida iqtisodiy jarayonlarning mazmuni, ularning o‘zaro bog‘liqligi hamda rivojlanish qonuniyatlarini tushuntirishda alohida o‘rin egallaydi. Ushbu fan iqtisodiy faoliyatning asosiy bosqichlari bo‘lgan ishlab chiqarish, ayirboshlash, taqsimlash va iste’mol jarayonlarini yagona tizim sifatida o‘rganish orqali inson ehtiyojlari bilan resurslar o‘rtasidagi murakkab munosabatlarni ilmiy asosda izohlab beradi….